Altının Hakkında

Altın, parlak sarı, yoğun ve çok sünek, havadan, sudan etkilenmeyen ve ticari değeri çok yüksek bir metaldir. Kimyasal element olarak simgesi Au’dur ve Latince “aurum”un kısaltmasıdır. Altın ilkçağlardan beri insanların ilgisini çekmesinin nedenleri;

• parlak sarı rengi
• asitlere karşı dayanıklılığı,
• doğada serbest halde bulunabilmesi,
• kolay işlenebilmesi,

sayılabilir. Altın, çok kararlı bir element olup kolay kolay tepkimeye girmez ve havadan ve sudan etkilenmez. Bunun içindir ki altın hiçbir zaman paslanmaz, kararmaz ve donuklaşmaz. Ayrıca saf haldeyken çok yumuşaktır, bu nedenle kolayca dövülerek biçimlendirilebilir. 10 g altından dövülerek 11 m²’lik çok ince bir levha veya çekilerek 570 m uzunluğunda ince bir tel elde etmek mümkündür.

Altının Kullanılışı

Şimdiye kadar çıkarılan bütün altının yarıdan fazlası hükümetlerin ve merkez bankalarının elinde bulunmaktadır. Altın, hem ülkelerdeki kâğıt para emisyonunun güvencesi olarak, hem de milletlerarası bir ödeme aracı olarak eskiden beri büyük bir önem taşımaktadır

Kuyumculukta mücevher takı yapımında kullanılan altın, genellikle gümüş, palladyum, bakır veya platin alaşımlıdırlar.

Altın ayarı ve Rengi

Ayar arapça kökenli bir sözcük olup, kuyumculukta bir altın ya da gümüş alaşımındaki altın ya da gümüş oranını belirten birimdir. Darphane literatüründe ayar; bir değerli maden (altın, gümüş) alaşımında bulunan saf madenle alaşımın toplam ağırlığı arasındaki oranı ifade etmektedir.

Altının kimyadaki saflığı “yüzde” ile, mücevher üretimindeki saflığı ise “karat” veya “ayar” terimleriyle ifade edilir. Buna göre;

• 24 ayar (24K) altın % 100 saf altın,
• 22 ayar (22K) altın  % 91,6 saf altın,
• 18 ayar (18K) altın  %75 saf altın,
• 14 ayar (14K) altın  %58,5 oranında saf altın içerir.

Mücevhercilikte ve altın para basımında kullanılan altın alaşımlarının ayarları ülkeden ülkeye değişmektedir. Türkiye’de iç piyasaya sürülen mücevherler 22, 18 ve 14 ayarlık altın alaşımlarından yapılır.

Ayar, bir gram alaşımda bulunan altın miktarıyla belirlenir.

• 24 ayar altın; arı ya da saf altındır ve 1000 milyemdir (miligramdır),
• 22 ayarda gram başına 916 milyem (mg),
• 21 ayarda 875 milyem,
• 18 ayarda 750 milyem,
• 14 ayarda 583 milyem altın bulunur.

Altına tamamlayıcı metal olarak gümüşün ilavesi yeşilimsi renk kazandırır. Kuyumculuk sektöründe yeşil altın denilen bu renge halk arasında sarı altın da denmektedir.

Tamalayıcı metalin nikel ve platinin olması, beyaz, çinko olması sarı, ve bakır olması da bakır miktarına bağlo olarak sarıdan kırmızıya kadar değişen renkler  kazandırılabilir.

Üretim sonrası beyaz altın, kirli beyaz bir renge sahiptir. Üretimi tamalanan beyaz altına Rodyum kaplanmasıyla tam beyaz renk verilmiş olur.